"See Sea Park" Κέντρο Καινοτομίας και Επιχειρηματικότητας: αρμονική ενσωμάτωση της αρχιτεκτονικής με τη φύση

Στη γραφική πόλη Ohi, η οποία βρίσκεται στην καρδιά της περιφέρειας Fukui της Ιαπωνίας, ο αρχιτέκτονας Osamu Morishita και οι συνεργάτες του έδωσαν ζωή σε ένα εμβληματικό έργο, το οποίο αποτέλεσε μεταξύ άλλων την νικητήρια πρόταση στo πλαίσιo ενός τοπικού αρχιτεκτονικού διαγωνισμού, που διεξήχθη το καλοκαίρι του 2019.

Το See Sea Park, όπως ονομάστηκε το έργο, παραδόθηκε προς χρήση αμέσως μετά την ολοκλήρωση των σχετικών κατασκευαστικών εργασιών τρία χρόνια αργότερα, εντός του έτους 2022. Κύριος στόχος της εκπόνησης του διαγωνισμού ήταν η κατασκευή ενός κέντρου καινοτομίας και επιχειρηματικότητας σε μία ιδανική τοποθεσία μεταξύ βουνού και θάλασσας, όπου η τοπική κοινότητα, το φυσικό περιβάλλον, αλλά και ένα πλήθος από εμπορικές δραστηριότητες θα συνυπάρχουν και θα αλληλοεπιδρούν με απρόσκοπτο και δημιουργικό τρόπο, προς όφελος του κοινωνικού συνόλου.

Πηγή έμπνευσης για τον σχεδιασμό του έργου αποτέλεσαν σε μεγάλο βαθμό τα ιστορικά για τη χώρα Chinju no Mori, δάση τα οποία περιβάλλουν ιερούς χώρους, όπως ναούς, ιερά και άλλους χώρους λατρείας.

Αρχιτεκτονικός σχεδιασμός

Η φιλοσοφία της κατασκευής του έργου εναρμονίζεται πλήρως με τη ζωή των τοπικών κοινοτήτων, όπως εκείνη συναντάται κυρίως στα επαρχιακά αγροτικά χωριά της Ιαπωνίας, όπου τα κτίσματα των κατοικιών κατασκευάζονται σε συγκεκριμένες διατάξεις, συνήθως ως τμήματα μεγαλύτερων συμπλεγμάτων από ομοιόμορφα κτίρια.

Σε συμπλέγματα μονάδων παρόμοιας διάταξης διαιρείται με έντεχνο τρόπο και η οροφή του See Sea Park, θυμίζοντας στην πραγματικότητα τους σχηματισμούς των κυττάρων ενός οργανισμού γεμάτου από ζωή και ενέργεια, ο οποίος συνδυάζει στην προκειμένη περίπτωση αξιοσημείωτα στοιχεία παράδοσης και αρχιτεκτονικής νεωτερικότητας.

Τα κύτταρα αυτά αποτελούν στην πραγματικότητα τις συνολικά 72 ομοιόμορφες μονάδες κυβικού σχήματος της οροφής με μήκος πλευράς 4,80 m και ύψος 2,40 m, οι οποίες διαιρούνται -όπως ουσιαστικό και το κέντρο- σε 2 τμήματα, στο δυτικό και στο ανατολικό με 41 και 31 μονάδες, αντίστοιχα.

Οι μονάδες αυτές επιστεγάζονται από μεμβράνες με επικάλυψη από φιλμ φθοροπολυμερούς (ETFE), οι οποίες παρουσιάζουν εξαιρετικά στοιχεία αντοχής σε περιβαλλοντικές και μηχανικές καταπονήσεις, εξασφαλίζοντας ταυτόχρονα επαρκή διαπερατότητα στις ακτίνες του ηλίου. Η τελική διάχυση του φωτός αλλά και η αναπνοή των εσωτερικών χώρων του κέντρου εξασφαλίζεται μέσω των ξύλινων περσίδων από κέδρο, που βρίσκονται στις ανισόσταθμες οροφές των κύριων χώρων, ακριβώς κάτω από τις μονάδες της οροφής.

Κάθε μία από τις παραπάνω μονάδες υποστηρίζεται από μεταλλικά στοιχεία τα οποία σχηματίζουν δομές δικτυωμάτων τα οποία θυμίζουν τα κλαδιά ενός δέντρου, χαρίζοντας με αυτόν τον τρόπο στους υποκείμενους χώρους, την αντίστοιχη φυσική αίσθηση της αναπνοής και της ανανέωσης του αέρα.

Καινοτόμα ενεργειακά στοιχεία

Οι συμβατικές αρχές σχεδιασμού των κτιρίων, στο πλαίσιο της εξοικονόμησης ενέργειας και της εξασφάλισης των συνθηκών θερμικής άνεσης, απαιτούν συνήθως την κατασκευή εσωτερικών χώρων από πλήρως μονωμένα και αεροστεγή δομικά στοιχεία. Στην εξεταζόμενη περίπτωση, η αρχιτεκτονική ομάδα του έργου οραματίστηκε και σχεδίασε την κατασκευή μίας εγκατάστασης, η οποία παρουσιάζει ουσιαστικά τη δυνατότητα να ανταλλάζει συνεχώς ενέργεια με το εξωτερικό περιβάλλον.

Η έλλειψη ιδιαίτερων μονωτικών ιδιοτήτων των μεμβρανών της οροφής, όσο και η υψηλή αγωγιμότητα των φυσικά σταθεροποιημένων χωμάτινων δαπέδων του κέντρου καινοτομίας και επιχειρηματικότητας, αποτελούν παράγοντες, που συνεισφέρουν καθοριστικά στην επίτευξη του παραπάνω στόχου.

Η κατασκευή των "γήινων" δαπέδων της εγκατάστασης και η συνεχής διάχυση του ηλιακού φωτός εντός του κέντρου, σε συνδυασμό με την τοποθέτηση κουφωμάτων αποτελούμενων από ξύλινο πλαίσιο και γυαλί χαμηλών εκπομπών στα μεγάλα ανοίγματα περιμετρικά του See Sea Park, συμβάλουν σημαντικά στην εξασφάλιση σταθερών εσωτερικών συνθηκών άνεσης για τους χρήστες.

Η αξιοποίηση των όμβριων υδάτων πραγματοποιείται μέσω της συλλογή τους από τα 15 συνολικά αίθρια, που υπάρχουν στην οροφή της εγκατάστασης, τα οποία οδηγούν τα ύδατα σε υπόγειες δεξαμενές αποθήκευσης, οι οποίες με τη σειρά τους συνδέονται με ένα γεωθερμικό δίκτυο συνολικού βάθους 100 μέτρων από την επιφάνεια του εδάφους.

Η γεωθερμική ενέργεια, που αξιοποιείται, σε συνδυασμό με τη χρήση αντλιών για την κυκλοφορία των υδάτων στα βαθύτερα στρώματα της γης με στόχο τη μεταφορά και τη διάδοση της θερμότητας στους εσωτερικούς χώρους του κέντρου μέσω των αγωγών της ενδοδαπέδιας θέρμανσης, συνεισφέρει τόσο στη θέρμανση όσο και στον δροσισμό του κέντρου, αντίστοιχα.

Η απρόσκοπτη λειτουργία του συστήματος συλλογής και αξιοποίησης των όμβριων υδάτων εξασφαλίζεται μέσω της τοποθέτησης στην οροφή του συγκροτήματος ειδικών καταιονιστήρων για το λιώσιμο των πάγων ή του χιονιού.

Συνδυασμός της παράδοσης και της άνεσης

Η εναέρια αποτύπωση του See Sea Park χαρίζει την αίσθηση, ότι το δάπεδο της εγκατάστασης εκτείνεται κάτω από μία αιωρούμενη μάζα από σύννεφα, επιτυγχάνοντας με αυτόν τον τρόπο μία ιδανική σύνδεση της ιδιομορφίας του κέντρου με τη μορφολογία και το φυσικό περιβάλλον της περιοχής.

Εντός της εγκατάστασης, οι άνθρωποι συγκεντρώνονται και συμμετέχουν σε κοινοτικές δραστηριότητες, απολαμβάνοντας μια αίσθηση ελευθερίας και σύνδεσης με το φυσικό περιβάλλον και τις παραδόσεις της περιοχής. Η αρχιτεκτονική του έργου, που θυμίζει παλαιότερες ιαπωνικές κατοικίες, δημιουργεί ένα ζεστό και γαλήνιο περιβάλλον, όπου οι επισκέπτες μπορούν να απολαύσουν τον καφέ ή το φαγητό τους, να πραγματοποιήσουν τις αγορές τους ή να χαλαρώσουν μελετώντας κάποιο βιβλίο.

Στο See Sea Park στεγάζονται επίσης γραφεία, αίθουσες εκδηλώσεων και συνεδριάσεων αλλά και χώροι υποστήριξης των παρεχόμενων υπηρεσιών, όπως τα κέντρα ελέγχου των ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων. Στον περιβάλλοντα χώρο του συγκροτήματος συναντάται άφθονο το στοιχείο του πρασίνου, ενώ υπάρχουν επίσης αρκετές θέσεις στάθμευσης αλλά και υποδομές, που εξασφαλίζουν την πρόσβαση σε Α.με.Α. εντός της εγκατάστασης.

Με τη δύση του ηλίου, η δομή και η ανισοσταθμία της διάταξης των μονάδων της οροφής χαρίζει μια εντυπωσιακή εικόνα από λαμπερά φώτα, τα οποία προσκαλούν και προσελκύουν τους επισκέπτες από τις κοντινές περιοχές. Το See Sea Park αποτελεί στην πράξη έναν δυναμικό κόμβο δημιουργίας εκδηλώσεων και άλλων δραστηριοτήτων, ο οποίος εντάσσεται ιδανικά στη ζωή και στις συνήθειες της τοπικής κοινότητας.