Η ρεσεψιόν στο ξενοδοχείο "The Douglas Hotel" στον Καναδά είναι εμπνευσμένη από τη φύση με ένα γραφείο που προσομοιάζει κορμό από έλατο, διακοσμημένο με κρυφό φωτισμό.
Φωτογραφίες: Jeremy Segal Photography

Στην αναγέννηση του παλιού μύλου στο πλαίσιο του έργου "Maestranza" στην Ουρουγουάη, το κτίριο επαναπροσδιορίζεται ως η καρδιά αυτού του σχολείου, φιλοξενώντας το εστιατόριο και χώρους αναψυχής για τους μαθητές. Από αρχιτεκτονική άποψη, η αρχική μορφή ανακατασκευάζεται, αποκαθιστώντας έτσι τη φυσική καταγραφή του κτιρίου. Ωστόσο, η εν λόγω επίσημη ανασυγκρότηση χαρακτηρίζεται από ένα νέο υλικό που προέρχεται από τα υπολείμματα, αναδιαμορφώνοντας τη δομή ως ένα τρέχον κομμάτι, ενσωματωμένο ως συνέχεια της προηγούμενης λειτουργίας του.
Τρισδιάστατη απεικόνιση: Carolina Guida

 

Το χειμερινό κολυμβητικό club "Isfuglen" είναι ένα club για χειμερινούς λουόμενους και αποτελείται από ένα κοινόχρηστο δωμάτιο, αποδητήρια και σάουνα. Βρίσκεται στην άκρη του σημείου εισόδου της περιοχής στο Brøndby Marine Harbour. Η τοποθεσία είναι μοναδική και δίνει στo club και στα μέλη του μια ειδική ευκαιρία να γίνουν μέρος της ενεργού ζωής του λιμανιού.
Το κτίριο προσομοιάζει με φάρο, δίνοντας την αίσθηση του “σπιτιού” για αυτούς που εισέρχονται στο λιμάνι από τη θάλασσα.
Η σχεδιαστική ανάπτυξη του κτιρίου βασίζεται στην ανάλυση του υπάρχοντος περιβάλλοντος. Το λιμάνι προσφέρει στον περιβάλλοντα χώρο μια αυθεντική ατμόσφαιρα της καθημερινότητας της περιοχής και εργασίας με μηχανές σκαφών, εξοπλισμό αλιείας και άτομα που φτιάχνουν τα σκάφη τους. Η εικόνα των υπάρχοντων κτιρίων και αποθηκών είναι γνώριμη σε υλικό και σχήμα.
Η νέα λέσχη κολύμβησης αποτελεί μια σύγχρονη ερμηνεία αυτών των εικόνων. Το κτίριο της λέσχης αποτελεί μια συνέχεια, σε σχήμα και χρώμα, των υπάρχοντων κτιρίων, ενώ ταυτόχρονα εκφράζει τη δική του μοναδική ταυτότητα. Μια αναγνωρίσιμη ταυτότητα και σχήμα που τεκμηριώνει την ιστορία του λιμανιού ως ένα ενεργό και καινοτόμο σημείο συγκέντρωσης. Όχι μόνο για τους ανθρώπους, που απολαμβάνουν το κρύο μπάνιο το χειμώνα, αλλά για όλους τους επισκέπτες. Όλοι μπορούν να απολαύσουν το νερό και να χαλαρώσουν στο μεγάλο ξύλινο κατάστρωμα που συνδέει το club με το νερό.
Το club προσφέρει πρόσβαση σε σάουνα με πανοραμική θέα που κόβει την ανάσα και αποδυτήρια, στα χρώματα της γαλάζιας θάλασσας, με φεγγίτες. Επιπλέον, ένας μεγάλος χώρος έχει τοποθετηθεί στην είσοδο του κτιρίου, ο οποίος ανοίγεται προς την ξύλινη βεράντα και τον ωκεανό. Οι τοίχοι εναλλάσσονται μεταξύ μεγάλων παραθύρων και μιας ανακλαστικής επιφάνειας που καθρεφτίζει τη θέα. Η οροφή ταλαντεύεται σαν κύματα. Η ιδέα είναι ότι ο επισκέπτης δεν χάνει ποτέ τα μάτια του από το περιβάλλον, οπότε ακόμη και στη ζέστη της σάουνας αισθάνεται την παρουσία του ουρανού, του νερού και του υπέροχου λιμανιού.
Το χειμερινό κολυμβητήριο “Isfuglen” στη Δανία κατασκευάστηκε με επίκεντρο την κοινωνική βιωσιμότητα και την εύκολη πρόσβαση από τους επισκέπτες, αξιοποιώντας στο μέγιστο τη δυνατότητα σωστής ακουστικής και το φως της ημέρας. Το κτίριο είναι κατασκευασμένο από ξύλινα στοιχεία με μόνωση από ίνες ξύλου και υψηλής ποιότητας οικοδομικά υλικά.

 

Το "Urband" αντικατοπτρίζει τη φιλοσοφία σχεδιασμού για τη νέα αστική πραγματικότητα.
Πρόκειται για μία πρωτοποριακή πολυκατοικία στην Κυψέλη στη γωνία των οδών Πίνδου και Κύθνου, στην οποία έχουν εφαρμοστεί για πρώτη φορά νέα πρότυπα κατασκευής και σχεδίασης.
Το μέγεθος του οικοπέδου και η γωνιακή του θέση παραμετροποίησαν σε μεγάλο βαθμό τη μορφοπλαστική δυναμική ενός ιδιαίτερου κτιρίου αστικών κατοικιών μοναδικής λειτουργικότητας και αισθητικής. Τα γωνιακά έρκερ του κτιρίου και οι καμπύλες στην όψη δίνουν έναν γλυπτικό χαρακτήρα σε ένα κτίριο μικρής επιφάνειας αλλά μεγάλου ύψους.
Τα μεταλλικά κατακόρυφα στοιχεία συντελούν ξεκάθαρα στην αισθητική διαμόρφωσης του κτιρίου ενώ ταυτόχρονα αποτελούν σημαντικό λειτουργικό στοιχείο συμβάλλοντας στην διαχείριση της σχέσης του φυσικού φωτός με το κτίριο, την προστασία του κτιρίου βάσει του προσανατολισμού του, τη σχέση του εσωτερικού με τον εξωτερικό χώρο και τη βελτιστοποίηση της ιδιωτικότητας των κατοικιών συναρτήσει της πυκνότητας του αστικού ιστού στην περιοχή.
Στο κτίριο η ομάδα των μηχανικών εξιδανίκευσε τη σχέση του ανθρώπου με το χώρο μέσα από την υψηλού επιπέδου αρχιτεκτονική σχεδίαση του κτίσματος και των κατοικιών.

Το παραδοτέο επρόκειτο να μετατρέψει μια εγκαταλελειμμένη υποδομή που αρχικά κατασκευάστηκε για να στεγάσει μια εξοχική κατοικία, σε μια μπουτίκ φιλοξενία που βρίσκεται μέσα σε μια αυθεντική γειτονιά της παριανής νήσου. Η ποικιλομορφία υλικών και υφών ξεδιπλώνεται μέσα από μια μοντερνιστική προσέγγιση στην αρχιτεκτονική και το σχεδιασμό, ενώ ένας συνδυασμός προσεκτικά επιλεγμένων ημι-τροπικών φυτών και μεσογειακών βοτάνων επιτρέπει στον περιβάλλοντα χώρο να προσθέσει δράμα και μια ποιητική αλληλεπίδραση υλικών και φωτοσκιάσεων.
Η χαλαρή αλλά στιλιστική ατμόσφαιρα των 6 σουιτών επιτυγχάνεται από εξατομικευμένο σχεδιασμό που εφαρμόζεται σε ξύλινες κατασκευές και έπιπλα. Προηγμένα και καινοτόμα υλικά σε επιφάνειες και κεραμικές πλάκες ακολουθούν τη μεθοδολογία του μελετητικού γραφείου που προωθεί την ομοιογένεια και τη ροή με τη χρήση μιας δημιουργικά επιμελημένης επιλογής υλικών.
Η δημιουργική προσέγγιση, η εσωτερική διακόσμηση, η αρχιτεκτονική και ο σχεδιασμός τοπίου αναπτύχθηκε από την ομάδα της Bllend.
Τα δωμάτια στους υγρούς χώρους είναι επενδυμένα με μεγάλες κεραμικές επιφάνειες σε εκλεπτυσμένες πέτρινες υφές και μοτίβα, ενώ οι υπόλοιποι τοίχοι εμπνέουν τραχύ παριανό σοβά. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε σε καινοτόμα υλικά και τεχνολογία, όπως οι ιταλικές θερμο-διαμορφωμένες ξύλινες επιφάνειες που οδηγούν σε βιώσιμα προϊόντα που προάγουν την ανθεκτικότητα. Όλα τα δωμάτια εκτείνονται σε ιδιωτικές βεράντες με πέτρινα τζακούζι και πλατώ από τικ ξυλεία, αιωρούμενα πάνω από το υδάτινο στοιχείο. Η σκηνή αναπτύσσεται θεατρικά τη νύχτα χάρη στον γραμμικό φωτισμό LED που επιτρέπει στους όγκους των επίπλων να αιωρούνται πάνω από τα δάπεδα και τη θερμή θερμοκρασία φωτός 3000 K να δημιουργήσουν μια σύγχρονη και οικεία ατμόσφαιρα.
Η είσοδος στο κτίριο επιτυγχάνεται από μια ολόλευκη αφαιρετική περίφραξη, η οποία δημιουργεί μια αντίθεση με τον μαύρο όγκο της πισίνας η οποία έχει επενδυθεί με βασαλτική επιφάνεια που φέρει μια νησίδα με εστία εξωτερικού χώρου, για να προσθέσει τη ζεστασιά της φωτιάς στην νησιωτική αύρα του ελληνικού καλοκαιριού. Οι ξύλινες πέργκολες που καλύπτουν εν μέρει τις ιδιωτικές βεράντες με καλαμιές από σκούρο μπαμπού προστατεύουν από τον ήλιο και τη θερμότητα, ενώ προσφέρουν ιδιωτικούς χώρους για διαλογισμό και χαλαρωτικές συνεδρίες. Η πέργκολα στο κατάστρωμα της πισίνας προσφέρει ξαπλώστρες και πουφ για χαλάρωση και απόλαυση της γαστρονομίας του ξενοδοχείου χρησιμοποιώντας βιολογικά προϊόντα από προσεκτικά επιλεγμένους Έλληνες παραγωγούς.
Η ίδια ιδέα αναπτύσσεται για την περιοχή του εστιατορίου και τα δωμάτια ευεξίας και σπα στον υπόγειο χώρος της κτιριακής υποδομής.

 

Η ολική ανακαίνιση ενός διαμερίσματος της δεκαετίας του ‘70 στη Γλυφάδα, σχεδιάστηκε και υλοποιήθηκε από την ομάδα της Επίκυκλος, σε αρχιτεκτονικά σχέδια της Έλενας Κρίνη. Στόχος ήταν να αναδιαταχθούν πλήρως οι λειτουργίες της κατοικίας με έξυπνο τρόπο, ώστε το μονόχωρο διαμέρισμα να αποκτήσει όλα τα χαρακτηριστικά μίας πλήρως εξοπλισμένης κατοικίας, που να ανταποκρίνεται πλήρως στις σύγχρονες ανάγκες ζωής.
Μια λαμπρή ιδέα στον πυρήνα της κατοικίας ήρθε να δώσει ευελιξία στον χώρο ανάλογα με τις ανάγκες του χρήστη. Η κάτοψη του χώρου παύει να αντιμετωπίζεται στατικά. Εντάσσοντας την κίνηση ενός τμήματος του χώρου αξονικά πολλαπλασιάζεται η δυναμική του μέσα από τη θέση που κάθε φορά τοποθετούνται οι λειτουργίες. Η κυκλική κατασκευή η οποία λειτουργεί παράλληλα σαν βιβλιοθήκη και σύνθεση tv, περιστρέφεται με τρόπο που να ενώνει ή να διαχωρίζει το σαλόνι από το υπνοδωμάτιο. Έτσι δημιουργείται παράλληλα ένας αυτόνομος χώρος για ανάγνωση ή χαλάρωση, πετυχαίνοντας μια πολυλειτουργική κατοικία.
Υψηλής ποιότητας και αισθητικής υλικά, χαρίζουν στο διαμέρισμα μια εικόνα διακριτικής πολυτέλειας. Καμπύλες μορφές δημιουργούν μια ρευστότητα στα όρια των χρήσεων, ενώ ένας συνεχόμενος διαχωριστικός τοίχος επενδεδυμένος με ξύλο, κρύβει τις βασικές λειτουργίες του διαμερίσματος και αποτελεί κυρίαρχο στοιχείο του σπιτιού. Κρυφές frameless πόρτες για το υπνοδωμάτιο και το λουτρό, ενσωματώνονται διακριτικά και σε συνδυασμό με την παλέτα των υλικών και τους κρυφούς φωτισμούς, συμβάλλουν στη δημιουργία μιας ζεστής και ήρεμης ατμόσφαιρας. Οι μεγάλες τζαμαρίες και οι εξωτερικές περιστρεφόμενες περσίδες ενοποιούν τον εσωτερικό με τον εξωτερικό χώρο του σπιτιού, προσφέροντας μια ολιστική εμπειρία διαμονής στους κατοίκους του.

To "360" βρίσκεται στο κέντρο της Λευκωσίας στην Κύπρο και αποτελείται από 34 ορόφους και 3 υπόγεια. Έχει ύψος 135 m και διαθέτει 120 διαμερίσματα, 235 χώρους στάθμευσης, 3 καταστήματα και ένα καφέ -εστιατόριο στο ισόγειο, 3 ορόφους μηχανολογικών εγκαταστάσεων, έναν όροφο με γυμναστήριο, πισίνα, residents club, spa στον 10ο όροφο και στους τελευταίους δύο ορόφους εστιατόριο - μπαρ.
Το 360 ήταν προϊόν απόφασης του Δεκέμβρη του 2014, μετά από την οικονομική κρίση του 2013, σε μία προσπάθεια διαφοροποίησης από το παρελθόν και αναβάθμισης της εικόνας των αστικών συγκροτημάτων, βασισμένης στην απόφαση του Δήμου Λευκωσίας να δημιουργήσει μια νέα ζώνη πολεοδομικών κινήτρων, με στόχο τη διατήρηση της πολεοδομικής σημασίας και της έννοιας του αστικού κέντρου.
Βασικός στόχος ήταν η σωστή σχέση της λειτουργίας του κτιρίου και του περιβάλλοντα αστικού χώρου με τη μορφή του.
Η ανάγκη για μικρό βάθος στους χώρους για το σωστό φωτισμό τους, για μεγάλα ανοίγματα για την ενοποίηση του κλειστού χώρου με το περιβάλλον, αλλά και η απόφαση για τη δημιουργία ενός "ευγενικού" κτιρίου στον ορίζοντα της πόλης της Λευκωσίας, οδήγησε σε ένα ελλειπτικό σχήμα, το οποίο τοποθετήθηκε κατά μήκος του άξονα Βορρά - Νότου. Στο κέντρο είναι τοποθετημένος ο πυρήνας των κλιμακοστασίων, ανελκυστήρων και μηχανολογικών φρεατίων.
Ένας άλλος στόχος ήταν το πάντρεμα της ιστορίας και της κληρονομιάς της Λευκωσίας με το σύγχρονο σχεδιασμό και τα σύγχρονα υλικά. Γι’ αυτό το λόγο διατηρήθηκε μεγαλύτερο κλειστό τμήμα προς το Βορρά σαν διάλογος με την παλιά πόλη και τοποθετήθηκε το μεγαλύτερο τμήμα του υαλοστασίου στο Νότο, που βλέπει προς τη σύγχρονη Λευκωσία.
Η όψη αποτελείται από υαλοστάσια με τριπλούς υαλοπίνακες και στοιχεία σκυροδέματος επενδυμένα με φύλλα αλουμινίου, σε χρωματισμούς που συνάδουν με τα τείχη της πόλης. Η σύνδεση του υαλοστασίου με το κλειστό τμήμα ακολουθεί τις σχεδιαστικές καμπύλες της κάτοψης δημιουργώντας μια ενδιαφέρουσα εναλλαγή στην πρόσοψη του κτιρίου. Καθ’ ύψος υπάρχουν δύο οριζόντιες ζώνες κλειστών τμημάτων, οι οποίες αγκαλιάζουν το επίπεδο της πισίνας και το επίπεδο του εστιατορίου.
Το ελλειπτικό σχήμα του κτιρίου επιτρέπει πανοραμική θέα, ενώ ελαχιστοποιεί την επίδραση από τα γειτονικά κτίρια στην έκθεση της ημέρας. Τα διαμερίσματα επωφελούνται από το φως του ήλιου, τον καθαρό αέρα και τη θέα της πόλης.
Στο επίπεδο δρόμου το κτίριο προσφέρει διάφορες ξεχωριστές λειτουργίες χώρου και εμπορικής χρήσης για να υποστηρίξει την ανάπτυξη της πόλης, δημιουργώντας μια ζωντανή πρόσοψη προς τους γύρω δρόμους. Οι ένοικοι έχουν πρόσβαση στο κτίριο μέσω ξεχωριστού λόμπυ στο ισόγειο, με ειδικό χώρο πρόσβασης για οχήματα. Ξεχωριστό λόμπυ επίσης υπάρχει για το εστιατόριο των τελευταίων ορόφων.
Επάνω από το επίπεδο των καταστημάτων, στον 3ο όροφο, βρίσκεται ένα φυτεμένο δώμα, το οποίο όχι μόνο προσφέρει μία ευχάριστη θέα στους επάνω ορόφους αλλά και συμβάλει θετικά στο μικροκλίμα της περιοχής.
Η πισίνα, που βρίσκεται στον 10ο όροφο, έχει νότιο προσανατολισμό και ένα διαφανές άκρο προς τον ορίζοντα της πόλης, το οποίο επιτρέπει στους λουόμενους να βυθιστούν πλήρως στη θέα της.
Ο στατικός φορέας του "360" αποτελείται από πλάκες, δοκούς και τοιχωματικό σύστημα με υποστυλώματα και τοιχία από οπλισμένο σκυρόδεμα κατηγορίας C50/60. Τα περιμετρικά τοιχώματα του πυρήνα έχουν πλάτος 70 cm σε όλο το ύψος του κτιρίου. Οι περιμετρικές κολώνες είναι μεταβαλλόμενης διάστασης, από 150 × 150 (cm) και 140 × 140 (cm) στα υπόγεια μέχρι 80 × 80 (cm) στους τελευταίους ορόφους.
Το μοντέλο του κτιρίου στάλθηκε σε εξειδικευμένο εργαστήριο στο Ηνωμένο Βασίλειο, στο BMT Fluid Mechanics, όπου έγιναν δοκιμές σε αεροδυναμική σήραγγα (wind tunnel test) και ελέγχθηκαν οι αντοχές και η συμπεριφορά του κτιρίου στις ανεμοπιέσεις για να σχεδιαστούν τα κατάλληλα υαλοστάσια και οι επενδύσεις για την άνεση και ασφάλεια όλου του κτιρίου.
Η μελέτη θεμελίωσης του έργου βασίστηκε στα δεδομένα της γεωλογικής έρευνας και στα αποτελέσματα της στατικής και αντισεισμικής επίλυσης.
H εκσκαφή έγινε σε βάθος 15 m σε τέσσερις φάσεις, όπου σε κάθε φάση τοποθετούνταν τα αγκύρια, γινόταν η προένταση και ακολουθούσε η επόμενη φάση εκσκαφής.
Για τη στήριξη των πρανών της εκσκαφής χρησιμοποιήθηκε το σύστημα soldier piles (berlin wall) από ζεύγος μεταλλικών διατομών ανά δύο μέτρα, και τρεις αγκυρώσεις ανά ζεύγος καθ' ύψος προέντασης. Μεταξύ των μεταλλικών πασσάλων τοποθετήθηκε σχάρα και εκτοξευόμενο σκυρόδεμα.
Για την αποφυγή των ρηγματώσεων του θεμελίου, το οποίο λόγω του μεγάλου ύψους του (4,5 m κάτω από τον πυρήνα) ανέπτυσσε μεγάλες ενδοθέρμιες χημικές αντιδράσεις, οι οποίες έχουν την τάση να αυξάνουν την θερμοκρασία του σκυροδέματος και κατά συνέπεια να γίνεται απότομη εξάτμιση του νερού, πραγματοποιούνταν συνεχώς ψύξη του νερού ανάμειξης του σκυροδέματος, τοποθέτηση πλακών πολυστερίνης στην επιφάνεια του πέδιλου για την απότομη ψύξη του και συχνό ράντισμα του νωπού σκυροδέματος στην παρουσία των πλακών πολυστερίνης. Η σκυροδέτηση της πεδιλόπλακας πραγματοποιήθηκε με 48 ώρες συνεχούς έκχυσης 6.120 m3 μπετόν από 4 αντλίες ταυτόχρονα.
Για τις εξωτερικές επενδύσεις του κτιρίου τοποθετήθηκαν ικριώματα, τα οποία διαχωρίζονται και ανεξαρτητοποιούνται ανά 5 επίπεδα, γεγονός που καθιστά πιο εύκολη την αποσυναρμολόγησή τους.
Στην διάρκεια της κατασκευής χρησιμοποιήθηκαν 2 γερανοί ύψους 150 m, 2 εξωτερικοί ανελκυστήρες και απασχολήθηκαν 300 εργάτες και 60 μελετητές και μηχανικοί
Η μελέτη των ηλεκτρομηχανολογικών συστημάτων βασίστηκε σε τρείς βασικούς πυλώνες:
· Στην υψηλή ενεργειακή απόδοση του κτιρίου.
· Στη θερμική άνεση των χρηστών του κτιρίου.
· Στις χαμηλές ανάγκες συντήρησης του εξοπλισμού.
Στόχος ήταν τα άμεσα αλλά και τα μακροπρόθεσμα οφέλη για τον ένοικο. Χάρη στα θερμομονωτικά υλικά και στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας που έχουν χρησιμοποιηθεί το κτίριο κατατάσσεται στην υψηλότερη κατηγορία ενεργειακής απόδοσης, Α. Τα συστήματα κλιματισμού, τα οποία έχουν εγκατασταθεί προσφέρουν αυτόνομο έλεγχο και άριστη θερμική άνεση στους εσωτερικούς χώρους του κτιρίου. Επίσης μειώνουν τις ανάγκες συντήρησής τους στο ελάχιστο. Πέραν αυτών, όμως, στο κτίριο έχουν εγκατασταθεί συστήματα, τα οποία προσφέρουν και τον υψηλότερο βαθμό προστασίας και ασφάλειας των κτιριακών εγκαταστάσεων και των χρηστών του κτιρίου σε περίπτωση πυρκαγιάς. Μηχανολογικοί όροφοι δημιουργήθηκαν σε διάφορα επίπεδα, για να εγκατασταθεί ο τεχνικός εξοπλισμός, ενώ στο μεσοπάτωμα δημιουργήθηκε επανδρωμένο κέντρο ασφάλειας και ελέγχου.
Τα τριπλά τζάμια που χρησιμοποιήθηκαν συνδυάζουν τη θερμική μόνωση των τριπλών υαλοπινάκων με το ίδιο ηλιακό κέρδος με τα διπλά τζάμια υψηλής ενεργειακής απόδοσης.
Στο "360" έχουν εγκατασταθεί 5 ανελκυστήρες με ταχύτητα 3 m/sec, εκ των οποίων ο ένας είναι ο ανελκυστήρας πυρόσβεσης, δηλαδή έχει όλες τις πρόνοιες για χρήση σε περίπτωση πυρκαγιάς.
Ο φωτισμός του κτιρίου έχει σχεδιαστεί με τις πιο σύγχρονες τεχνικές και χρησιμοποιεί υψηλής απόδοσης φωτιστικά με φωτεινές πηγές φωτοδιόδων (LED). Έχει χρησιμοποιηθεί δίκτυο ελέγχου με πρωτόκολλο ΚΝΧ, σε συνδυασμό με αισθητήρες παρουσίας κίνησης και φυσικού φωτισμού, τα οποία βοήθησαν στην ελαχιστοποίηση της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας.
H ψύξη και η θέρμανση των χώρων του κτιρίου επιτυγχάνεται με συστήματα μεταβαλλόμενου όγκου αερίου (VRV) και ανάκτησης ενέργειας (heat recovery).
Το καθάρισμα και η συντήρηση των προσόψεων του κτιρίου επιτυγχάνεται από το BMU (building maitenance unit), το οποίο βρίσκεται στην οροφή του.
Επίσης, το "360" διαθέτει το πιο τεχνολογικά προηγμένο σύστημα διαχείρισης αποβλήτων.

Ο νέος χώρος του “Noma”, του βραβευμένου διεθνούς φήμης εστιατορίου σκανδιναβικής κουζίνας, λειτούργησε πρόσφατα στην περιοχή Christiania στην Κοπεγχάγη. Στεγάζεται σε ένα προστατευόμενο ιστορικό κτίριο της Κοπεγχάγης, το Søminedepotet, το οποίο κτίστηκε το 1917 και χρησιμοποιήθηκε ως αποθήκη ναρκών για το Βασιλικό Ναυτικό της Δανίας. Το κτίριο, το οποίο ήταν εγκαταλειμμένο, και ο περιβάλλων χώρος αποτέλεσε για τους υπεύθυνους του εστιατορίου το ιδανικό σκηνικό για τη διαμόρφωση ενός ιδιαίτερου χώρου που θα προσφέρει στους επισκέπτες μια μοναδική γαστρονομική και όχι μόνο εμπειρία.

Αρχές αρχιτεκτονικής σύνθεσης
Η κεντρική ιδέα του σχεδιασμού ήταν η διάσπαση των διαφορετικών λειτουργιών ενός εστιατορίου και η οργάνωσή τους σε μια σύνθεση διακριτών μεν αλλά αλληλοσυνδεόμενων χώρων. Αυτή η αρχή φέρει την έμπνευσή της από την παραδοσιακή τυπολογία μιας σκανδιναβικής φάρμας, στην οποία ανεξάρτητα κτίρια με διακριτές λειτουργίες και διαφοροποιημένη μορφολογία συνθέτουν ένα ενιαίο σύμπλεγμα.
Στο πλαίσιο του κτιριολογικού προγράμματος το υπάρχον κτίριο της αποθήκης ανακαινίστηκε και επιπλέον προστέθηκαν νέοι κτιριακοί όγκοι. Καθώς το κτίριο έχει χαρακτηριστεί προστατευόμενο, οι κανονισμοί επέτρεπαν νέες κατασκευές μόνο στα σημεία που προϋπήρχαν επεκτάσεις, αν και είχαν πλέον κατεδαφιστεί. Με αυτά τα δεδομένα διαμορφώθηκε στο νότιο άκρο της αποθήκης ένα σύμπλεγμα από επτά νέους όγκους, οι οποίοι συνδέονται μεταξύ τους, καθώς και με το ανακαινισμένο τμήμα του αρχικού κτιρίου. Επιπλέον, στον περιβάλλοντα χώρο του εστιατορίου διαμορφώθηκαν τρεις ανεξάρτητες γυάλινες κατασκευές - θερμοκήπια πάνω σε προϋπάρχουσες βάσεις σκυροδέματος, ολοκληρώνοντας τη σύνθεση των 11 διακριτών χώρων του εστιατορίου.
Στο επίκεντρο της σύνθεσης βρίσκεται η ανοιχτή κουζίνα του εστιατορίου, ο χώρος στον οποίο βρίσκονται οι σεφ, γεγονός που επιτρέπει στους ίδιους να έχουν οπτική επαφή με όλους τους επιμέρους χώρους του εστιατορίου και στους επισκέπτες να έχουν εικόνα του τρόπου παρασκευής των γευμάτων. Η ενότητα των επτά νέων χώρων φιλοξενεί τις χρήσεις που αφορούν στην εξυπηρέτηση των επισκεπτών. Συγκεκριμένα, εκτός από την ανοιχτή κουζίνα περιλαμβάνει το χώρο εισόδου, το καθιστικό, το χώρο φαγητού, μια ιδιωτική τραπεζαρία, το μπάρμπεκιου και το χώρο των σερβιτόρων. Στο ανακαινισμένο προϋπάρχον κτίριο συγκεντρώνονται όλες οι βοηθητικές χρήσεις του εστιατορίου, όπως οι κουζίνες προπαρασκευής, πλυντήρια, οι αποθήκες τροφίμων κτλ., οι οποίες συνδέονται μεταξύ τους και με το υπόλοιπο εστιατόριο μέσω ενός επιμήκους διαδρόμου στην ανατολική πλευρά του κτιρίου. Στον εξωτερικό χώρο τα τρία θερμοκήπια χρησιμοποιούνται ως κήπος, φούρνος και κουζίνα δοκιμών.

Υλικά και διαφορετικές κατασκευαστικές προσεγγίσεις
Στους χώρους του εστιατορίου επικρατούν οι γήινοι τόνοι και τα φυσικά υλικά, ενώ ξύλινες και γυάλινες επιφάνειες εναλλάσσονται διαρκώς, συνθέτοντας ένα ζεστό περιβάλλον με φυσικό φως και άμεση σύνδεση με το νερό και τη βλάστηση που χαρακτηρίζουν τον περιβάλλοντα χώρο. Κάθε χώρος έχει σχεδιαστεί ξεχωριστά, ανάλογα με τις ιδιαίτερες λειτουργικές του απαιτήσεις και με την επιλογή κατάλληλων υλικών για τη χρήση και το ύφος του.
Οι επιμέρους χώροι του εστιατορίου συνδέονται μεταξύ τους με διαδρόμους, οι οποίοι είναι στεγασμένοι με γυαλί, έτσι ώστε τόσο οι επισκέπτες όσο και οι σεφ να "παρακολουθούν" τις αλλαγές στον καιρό, στο φώς και στις εποχές, εντάσσοντας το φυσικό περιβάλλον στο σύνολο αυτής της γαστρονομικής εμπειρίας. Οι επισκέπτες μέσω των διαδρόμων μπορούν να επισκέπτονται όλους τους χώρους και να έρχονται σε επαφή με μια ποικιλία τοπικών υλικών και μεθόδων κατασκευής.
Η είσοδος του επισκέπτη στο εστιατόριο γίνεται μέσω ενός κτιριακού όγκου με τυφλή ξύλινη όψη και εξωτερική επένδυση από μαύρα μεταλλικά φύλλα. Εσωτερικά οι ξύλινες επενδύσεις σε όλες τις επιφάνειες δημιουργούν ένα χώρο εισόδου ιδιαίτερα φιλόξενο και ζεστό, ο οποίος καθοδηγεί τους επισκέπτες μέσω ενός μωσαϊκού δαπέδου, που χαρακτηρίζει όλους τους χώρους κυκλοφορίας, στις επιμέρους αίθουσες.
Αμέσως μετά το χώρο εισόδου συναντά κανείς την ανοιχτή κεντρική κουζίνα. Σε αντίθεση με μια τυπική κουζίνα εστιατορίου υπάρχουν ελάχιστες μεταλλικές επιφάνειες, καθώς οι νησίδες προετοιμασίας των γευμάτων έχουν δρύινες επενδύσεις. Αντιθέτως ολόκληρη η ψευδοροφή, η οποία καλύπτει τις ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις μιας επαγγελματικής κουζίνας, αποτελείται από πετάσματα ακατέργαστου χάλυβα. Σε επαφή με την κουζίνα βρίσκεται το ανοιχτό μπάρμπεκιου κατασκευασμένο από τούβλα και το διπλανό δωμάτιο των σερβιτόρων με επιφάνειες από σκυρόδεμα, συμβάλλοντας στην ποικιλομορφία υλικών, υφών και χρωμάτων του συγκροτήματος.
Η κυρίως τραπεζαρία του εστιατορίου αποτελεί το μεγαλύτερο από τα νέα κτίρια του συγκροτήματος και το πιο σύνθετο αρχιτεκτονικά. Ο κτιριακός όγκος, ο οποίος θυμίζει αχυρώνα είναι κατασκευασμένος εξολοκλήρου από ξύλο και το κύριο χαρακτηριστικό του είναι η τεχνοτροπία διαμόρφωσης των τοίχων. Τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό της τραπεζαρίας οι τοίχοι έχουν επένδυση από ξύλινες σανίδες, στοιβαγμένες με τέτοιο τρόπο ώστε η λεπτή και ακατέργαστη πλευρά τους να είναι εκτεθειμένη, δημιουργώντας εντυπωσιακές τρισδιάστατες επιφάνειες. Για την εν λόγω κατασκευή χρησιμοποιήθηκαν 46 m3 ξύλου δρυός και περίπου 250.000 βίδες. Αντίστοιχα και το δάπεδο φέρει επένδυση από ολόσωμες ξύλινες σανίδες δρυός από δέντρα ηλικίας 200 ετών. Ένα μεγάλο άνοιγμα κατά μήκος της απόληξης της δίριχτης στέγης και τα μεγάλα συρόμενα κουφώματα επιτρέπουν την άμεση επαφή του εσωτερικού με τον περιβάλλοντα χώρο σε όλη τη διάρκεια του χρόνου.
Στην παρακείμενη ιδιωτική τραπεζαρία κυριαρχεί το ξύλο ελάτου σε όλες τις επιφάνειες, το οποίο πλαισιώνεται από σταθερά ή κινητά υαλοστάσια από το δάπεδο έως την οροφή. Απέναντι από τις τραπεζαρίες συναντά κανείς το καθιστικό, ένα χώρο για χαλάρωση μετά το γεύμα. Αναπτύσσεται γύρω από ένα κεντρικό τζάκι κτισμένο από χειροποίητα τούβλα, όπως και οι κατακόρυφες επιφάνειες του χώρου και χαρακτηρίζεται από την ιδιαίτερη ψευδοροφή με κλιμακωτά ξύλινα πετάσματα δρυός.
Τέλος, όλα τα στοιχεία της επίπλωσης και του εξοπλισμού σχεδιάστηκαν και κατασκευάστηκαν ειδικά για το εστιατόριο. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα φωτιστικά στοιχεία, τα οποία με τη χρήση υπερσύγχρονης τεχνολογίας μπορούν να προσαρμόσουν την ποιότητα του φωτισμού στις συνθήκες κάθε εποχής, παρέχοντας ζεστό φωτισμό που θυμίζει το φως του τζακιού κατά τη χειμερινή περίοδο και πιο ψυχρό φως κατά τη θερινή περίοδο.

 

Ένα από τα πιο σύνθετα υπόγεια δίκτυα συγκοινωνιών στον κόσμο είναι ο σταθμός "Bank" του Λονδίνου. Βρίσκεται στο κέντρο του Σίτι, ένα μείζον οικονομικό και χρηματοπιστωτικό κέντρο του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ευρώπης. Ενδεικτικά του μεγέθους του σταθμού είναι τα παρακάτω συγκοινωνιακά και στατιστικά στοιχεία:
• 57 εκατομμύρια επιβάτες το 2015, 62 εκατομμύρια το 2019.
• 123.000 επιβάτες ανά ημέρα το διάστημα 8 - 10 π.μ.
• Εξυπηρέτηση 6 διαφορετικών γραμμών σε 10 πλατφόρμες.
Η ομαλή λειτουργία του καθώς και η εύκολη και απρόσκοπτη πρόσβαση και μετακίνηση του επιβατικού κοινού είναι ζωτικής σημασίας για την καθημερινότητα της βρετανικής πρωτεύουσας.
Δεδομένης της πρόβλεψης ετήσιας αύξησης επιβατικού φορτίου (25% για το 2018), ο φορέας διαχείρισης (ΛΘΛ) αποφάσισε την εκπόνηση ενός γιγαντιαίου προγράμματος με στόχο την αύξηση της χωρητικότητας του σταθμού κατά 40%, μέσω της κατασκευής:
• νέας εισόδου σταθμού,
• σηράγγων επικοινωνίας ανάμεσα στις υφιστάμενες πλατφόρμες,
• δύο νέων σιδηροδρομικών σηράγγων,
• δύο νέων ανελκυστήρων, δώδεκα νέων κυλιόμενων κλιμάκων και δύο νέων κυλιόμενων διαδρόμων.
Η διαδικασία δημοπράτησης του έργου έγινε με το σύστημα της μελέτης - κατασκευής (Design & Build) σε αντίθεση με τη συνήθη μέθοδο της μελέτης - προσφοράς - κατασκευής (Design - Bid - Build). Η συγκεκριμένη μέθοδος βασίζεται στην ανάληψη της διαχείρισης του έργου –και του αντίστοιχου ρίσκου– από έναν και μόνο οργανισμό, τον κύριο κατασκευαστή. Στην προκειμένη περίπτωση την εταιρεία Dragados, με σαφές πλεονέκτημα τον αποτελεσματικό συντονισμό των διαφόρων εμπλεκομένων (μελετητών, εργολάβων, κυρίου του έργου κτλ.).

Περιγραφή της κατασκευής

Η θέση της νέας εισόδου βρίσκεται σε ένα πυκνοδομημένο περιβάλλον και περικλείεται από πολυσύχναστες οδούς, με πληθώρα υπόγειων οδεύσεων δικτύων κοινής ωφελείας.
Μια σύντομη περιγραφή της επέκτασης του σταθμού περιλαμβάνει τα εξής:
• Είσοδος στο ισόγειο, παρόδιο επίπεδο.
• Υπόγεια από Β1 έως Β5 (Η/Μ χώροι, αποθηκευτικοί χώροι και διακλάδωση προς αποβάθρες).
• Φρεάτιο ανελκυστήρων PRM (για πρόσβαση ΑμεΑ σε αποβάθρες, μικρότερης κάτοψης, εγγεγραμμένης του σταθμού, που εκτείνεται από το υπόγειο Β5 έως τη στάθμη των - 40 m.

Η αρχική πρόκληση υπό το πρίσμα του δομοστατικού ήταν το βάθος εκσκαφής, που έφτανε τα 40 m. Η μελετητική ομάδα έπρεπε να αντιμετωπίσει τις τεράστιες πιέσεις στα πλευρικά τοιχώματα, όχι μόνο στη φάση λειτουργίας, αλλά κυρίως στη φάση κατασκευής και εκσκαφής. Δεδομένης και της ανυπαρξίας χώρου εργοταξίου στην επιφάνεια για εναπόθεση υλικών, χώρων γραφείων, φόρτωση και μεταφόρτωση προϊόντων εκσκαφής, προκρίθηκε η μέθοδος top - down. Η συγκεκριμένη μέθοδος βαθέων εκσκαφών, συνίσταται στα εξής:
Α. Κατασκευή εμπηγνυόμενων περιμετρικών τοιχίων αντιστήριξης (αλληλοτεμνόμενοι πάσσαλοι).
Β. Σκυροδέτηση πλάκας ανώτερης στάθμης (στο συγκεκριμένο έργο της πλάκας α’ υπογείου - Β1) επί του εδάφους. Η πλάκα συνδέεται με τους περιμετρικούς πασσάλους. Ένα τμήμα της πλάκας δεν σκυροδετείται, αλλά παραμένει ως φρεάτιο απομάκρυνσης προϊόντων εκσκαφής των επόμενων φάσεων (mole hole).
Γ. Μετά την ανάπτυξη των καθορισθέντων αντοχών του σκυροδέματος, ακολουθεί εκσκαφή με "υπονόμευση" της πλάκας που κατασκευάστηκε. Η είσοδος στα υποκείμενα εδαφικά στρώματα γίνεται από την οπή που δεν σκυροδετήθηκε στο προηγούμενο στάδιο.
Δ. Όταν η εκσκαφή φτάσει στο επίπεδο της επόμενης πλάκας, γίνεται σκυροδέτηση αυτής, με πρόβλεψη αντίστοιχης οπής.
Ε. Επανάληψη της διαδικασίας από τη φάση Γ, μέχρι επίτευξης τελικής στάθμης.
Μ’ αυτό τον τρόπο εξασφαλίστηκε η απαιτούμενη επιφάνεια εργοταξίου (πλάκα υπογείου), αλλά κυρίως επιτεύχθηκε οι πλάκες να λειτουργούν ως διαφράγματα - αντηρίδες, διασφαλίζοντας την πλευρική ευστάθεια της κατασκευής.
Λόγω της φύσης της μεθόδου top - down, τα εσωτερικά υποστυλώματα του σταθμού θα κατασκευάζονταν στην τελική φάση, μετά την ολοκλήρωση της τελευταίας πλάκας κοιτόστρωσης στο επίπεδο Β5. Προσωρινά λοιπόν, οι πλάκες στηρίζονταν αποκλειστικά στη σύνδεσή τους με τους περιμετρικούς πασσάλους αλλά και σε μία σειρά προσωρινών εσωτερικών πασσάλων με εγκιβωτισμένες μεταλλικές διατομές, οι οποίες λειτουργούσαν ως υποστυλώματα.
Θα πρέπει να τονιστεί ότι το βέλος των πλακών ήταν εξαιρετικά κρίσιμο. Η λειτουργία τους ως οριζόντιες στηρίξεις σήμαινε ότι υπόκεινται σε τεράστιες αξονικές φορτίσεις. Αυξημένο βέλος θα σήμαινε την ανάπτυξη καμπτικών ροπών, φαινομένων 2ας τάξης και αστοχία του συστήματος.
Η θέση αυτών των πασσάλων είχε σχεδιαστεί έτσι ώστε να είναι στη μέση του φρεατίου PRM (επί δοκού μεταφοράς), μειώνοντας τα ανοίγματα των πλακών, με σκοπό τον έλεγχο των βελών, το δε φρεάτιο θα κατασκευάζονταν ομοίως, με τη μέθοδο top - down, με αντιστήριξη περιγεγραμμένη της κάτοψής του.
Τα μειονεκτήματα της παραπάνω προσέγγισης, κατόπιν συντονισμού με την κατασκευαστική ομάδα, ήταν:
• Καθυστέρηση οκτώ εβδομάδων στην κατασκευή της σήραγγας ESC2, με τον κυλιόμενο διάδρομο, με σημαντική επίπτωση στο συνολικό χρονοδιάγραμμα κατασκευής των υπόλοιπων σηράγγων.
• Επιβράδυνση της κατασκευής του φρεατίου PRM (κρίσιμο σημείο του έργου).
• Κατασκευαστικός κίνδυνος ατυχήματος πρόσκρουσης κατά τη διάρκεια των εκσκαφών στη δοκό μεταφοράς.
Η λύση που εφαρμόστηκε για την αντιμετώπιση των παραπάνω δυσκολιών ήταν η "αντιστροφή" της μεθόδου στήριξης των πλακών. Στο μέγιστο του ανοίγματος, σχεδιάστηκε και κατασκευάστηκε μεταλλικό δικτύωμα ύψους 3.0 m, εδραζόμενο επί των κεφαλόδεσμων των περιμετρικών πασσάλων. Το δικτύωμα συνδεόταν με τις πλάκες (κάθε στάθμης διαδοχικά) μέσω ενός "αναρτήρα" μεταλλικής διατομής. Με την ολοκλήρωση της σκυροδέτησης της κάθε στάθμης, μια συστοιχία γρύλλων ανύψωνε το δικτύωμα με αποτέλεσμα η βύθιση των πλακών να εξισορροπείται.
Με τη μέθοδο κατασκευής να μεταβάλλεται σε top-down και top-hung:
• εξασφαλίστηκε ο περιορισμός βελών των πλακών και η αποφυγή φαινομένων 2ας τάξης (λυγισμός),
• απαλείφθηκε ο κίνδυνος "κλειδώματος" τάσεων στα υποστυλώματα μετά την επακόλουθη σκυροδέτησή τους και
• κατέστη δυνατή η παράλληλη εκσκαφή και σκυροδέτηση του φρεατίου PRM, εξοικονομώντας δύο εβδομάδες σ’ αυτό το κρίσιμο σημείο του έργου.

 

Η συνεχόμενη κίνηση του επιχρισμένου τοίχου, που περικλείει τις δύο κατοικίες στην Πάρο και των πέτρινων τοίχων δημιουργεί υπαίθριους και εσωτερικούς χώρους.
Φωτογραφίες: Γιώργος Μεσσαριτάκης

Ο παρών ιστότοπος χρησιμοποιεί cookies ώστε να βελτιώσει την εμπειρία περιήγησης.